تنظیم لایحه دفاعیه زمانی که از شما شکایتی شده است و می خواهید قبل از جلسه دادگاه یک دفاعیه روی پرونده بگذارید کاربرد دارد.
وقتی با تنظیم دادخواست یا تنظیم شکواییه علیه افراد دعوایی شکل می گردد، براساس نوع موضوع شکایت و اینکه اون شخص در چه مقامی خوانده شده : خواهان یا خوانده، مشتکی عنه یا شاکی باید برای دفاع از خود اقدام کند.
در برخی مواقع حضور در جلسه اجباری است و در موارد دیگر، شخص می تواند بدون اینکه حضور پیدا کند با یک لایحه دفاعیه از خود دفاع کند که تنظیم لایحه نیازمند داشتن تجربه و آگاهی به موضوع شکایت می باشد که بهتر است براساس موضوع، وکیل حقوقی یا وکیل کیفری آن را تنظیم نماید.
لایحه دفاعیه چیست و چه اهمیتی دارد؟
لایحه در لغت به معنای یک درخواست مکتوب است، اما در دنیای حقوق، لایحه دفاعیه نامه ای است که فرد در آن با استفاده از منطق، شواهد و استناد به مواد قانونی، تلاش می کند حق خود را ثابت کرده یا از خود دفاع کند.
از آنجا که تنظیم این متن به شدت تخصصی است و مستقیما مبنای قضاوت قاضی قرار می گیرد، بهترین کار این است که نوشتن آن را به یک وکیل پایه یک دادگستری بسپارید. این کار به خصوص برای کسانی که توانایی مالی گرفتن وکیل برای کل روند پرونده را ندارند، یک راهکار عالی و مقرون به صرفه است تا دفاع قدرتمندی در دادگاه داشته باشند.
نحوه تنظیم و ثبت لایحه حقوقی
برای ثبت لایحه دفاعیه، دیگر نیازی به مراجعه حضوری به دادگاه نیست. تمامی مراحل تنظیم و ثبت لوایح قضایی از طریق سامانه الکترونیکی ثنا و درگاه «عدل ایران» انجام می شود. این فرآیند الکترونیکی باعث صرفه جویی چشمگیری در وقت طرفین دعوا شده است.
نکته طلایی برای نگارش یک لایحه تأثیرگذار
برای اینکه لایحه شما در دادگاه نتیجه بخش باشد، رعایت اصول زیر کاملاً حیاتی است:
1.ساختار استاندارد لایحه: هر لایحه باید شامل سه بخش اصلی باشد:
- مقدمه: شرح مختصری از سابقه و ریشه اختلاف تا قاضی در جریان کلیات قرار بگیرد.
- متن اصلی: بیان رویدادها، استدلال ها و ارجاع به ضمایم برای هدایت ذهن قاضی به سمت حقیقت.
- نتیجه گیری: جمع بندی دلایل و درخواست نهایی.
2. ظاهر آراسته: ظاهر لایحه (نوع کاغذ، سربرگ، فونت و رنگ قلم) نشان دهنده نظم ذهنی و شخصیت شماست و ناخودآگاه روی قاضی تأثیر می گذارد.
۳. لحن محترمانه و حرفه ای: استفاده از کلمات صحیح، رعایت قواعد نگارشی و احترام به قاضی و طرف مقابل، جان مایه یک لایحه قدرتمند است.
۴. تایپ متن: لایحه حتما باید خوانا باشد؛ بنابراین تایپ کردن آن بهترین گزینه است.
۵. خطاب صحیح مقامات: مرجع گیرنده را درست خطاب کنید. مثلاً قاضی دادگاه بدوی را «ریاست محترم دادگاه» و قضات عالی رتبه تجدیدنظر یا دیوان را «عالی جناب» خطاب کنید.
۶. پرهیز از توهین: احترام به قاضی، احترام به جایگاه قانون است. حتی اگر از طرف مقابل کینه ای دارید، انتقادات خود را بدون توهین و در کمال ادب مطرح کنید.
۷. استفاده از واژگان دقیق حقوقی: از به کار بردن کلمات عامیانه (مثل احضاریه، متشاکی یا متهمه) بپرهیزید، زیرا این کار در نگاه قاضی نشان دهنده ضعف دانش حقوقی است.
۸. املای بدون نقص: در صورت شک در املای کلمات، حتماً از لغت نامه های معتبر کمک بگیرید.
۹. دوری از اغراق: بزرگ نمایی و استفاده از زبان محاوره باعث می شود قاضی اعتماد خود را به متن شما از دست بدهد.
۱۰. لحن درخواستی: فراموش نکنید که شما از قاضی «درخواست» می کنید و اوست که «دستور» می دهد؛ پس لحن شما نباید آمرانه باشد.
۱۱. مختصر و مفید بودن: از حاشیه روی، پرگویی و تکرار بدیهیات خودداری کنید. فقط حرف حساب بزنید.
۱۲. شفافیت در هدف: خواسته خود را واضح بیان کنید تا قاضی نیازی به صرف وقت اضافی برای کشف منظور شما نداشته باشد.
۱۳. پرهیز از تکرار: تکرار مداوم یک دلیل نه تنها کمکی نمی کند، بلکه ممکن است باعث خستگی و کلافگی خواننده شود.
۱۴. تسلط کامل بر پرونده: پیش از نوشتن، پرونده را کامل بخوانید. قاضی نباید احساس کند که شما درک درستی از موضوع اختلاف ندارید.
۱۵. پاسخگویی منظم: اگر لایحه شما در پاسخ به طرف مقابل است، ابهامات و ادعاهای او را به ترتیب و با ذکر شماره پاسخ دهید.
۱۶. استناد به قوانین: اگرچه اجباری نیست، اما آوردن مستندات قانونی در کنار هر استدلال، تأثیر عمیقی بر تصمیم قاضی می گذارد.
۱۷. پیوست های منظم: مدارک جدید یا مستندات خود را ضمیمه کنید، آن ها را شماره گذاری کرده و در متن لایحه به آن شماره ها ارجاع دهید.
ویژگی های یک لایحه بی نقص در یک نگاه
قضات معمولا با حجم بالایی از پرونده ها روبرو هستند و زمان محدودی دارند؛ بنابراین لایحه شما باید ویژگی های زیر را داشته باشد تا به خوبی دیده شود:
- ذکر دقیق شماره پرونده، ابلاغیه یا دادنامه در همان ابتدای مقدمه.
- نوشتن صحیح نام شعبه، دادسرا یا دادگاه گیرنده.
- داشتن طول مناسب (نه آن قدر کوتاه که ناقص باشد و نه آن قدر طولانی که خسته کننده شود).
- ویراستاری مناسب شامل پررنگ Bold کردن عبارات مهم و خط کشیدن زیر نکات کلیدی.
هزینه تنظیم لایحه توسط وکیل
سپردن کار به یک وکیل مجرب، بسیار کم هزینه تر از پرداخت حق الوکاله کامل برای یک پرونده است. این هزینه بسته به پیچیدگی موضوع، تخصص و میزان زحمتی که وکیل برای پرونده شما می کشد، متفاوت خواهد بود. برای مقال اگر پرونده شما موضوعش شرب خمر باشد، وکیل شرب خمر برایتان تنظیم می کند و یا اگر موضوع دعوا خانواده باشد، وکیل خانواده آن را می نویسد که هزینه هر وکیل متفاوت است.
آیا دادن لایحه برای دفاع الزامی است؟
بهترین راه دفاع، داشتن وکیل است. اما اگر وکیل ندارید، داشتن نوشتن یک لایحه و مشورت مستمر با یک متخصص حقوقی، مؤثرترین روش برای دفاع از حقوق شماست.
مهلت قانونی تقدیم لایحه تا چه زمانی است؟
شما تا پیش از زمانی که قاضی رسماً «ختم رسیدگی» را اعلام کند، فرصت دارید لایحه خود را ثبت و تسلیم نمایید.
زمان ارائه لایحه دفاعیه به دادگاه
در بعضی مواقع شخص نمی تواند به دادگاه مراجعه کند تا در جلسه برگزار شده شرکت کند، به همین دلیل دفاعیات خود را به صورت مکتوب به دادگاه ارائه می کند که اینکار باید تا از ختم جلسه رسیدگی انجام شود.
در موارد دیگر اگر شخص بخواهد به رای دادگاه اعتراض کند که به تجدیدنظر خواهی معروف است، باید تا 20 روز پس از ابلاغ رای لایحه خود را ارسال کند.
سخن پایانی
تنظیم لایحه دفاعیه یک کار تخصصی است که باید به قوانین و امور مربوط به دادگاه و روند رسیدگی شخص اطلاع داشته باشد و اگر برای دفاع نوشته می شود، باید ابتدا دادخواست یا شکواییه طرف مقابل را خواند و سپس خط به خط به آن جواب داد.
اگر برایتان هزینه وکیل زیاد است نوشتن لایحه خود را می توانید به یک وکیل با قیمت مناسب بدهید. در گروه وکلای دادیار 24، وکلای ما ابتدا صحبت های شما را می شنوند و سپس براساس مدارکی که دارید برایتان یک لایحه آماده می کند و در ادامه به صورت تلفنی یا حضوری، به شما می گویند که چه کاری باید انجام بدهید و اگر قصد دارید در جلسه حضور پیدا کنید، نکاتی که نیاز است آنجا بگویید را برایتان بازگو می کنند.
